علیرغم اینکه چاپلوسی و تملق در فرهنگ ما همیشه مذمت شده است، ولی چرا اینقدر چاپلوسی رایج شده است مساله ای است که خودم هم کنجکاوم بیشتر درباره اش بنویسم. اول اینکه فکر میکنم چاکران و چاپلوسان در همه تاریخ بوده اند، از آنجاییکه در دوره قاجار بیشتر مینوشتند و بیشتر مکتوبات داریم، شواهد آن هم بیشتر است. مثلا همین بادمجان دور قاب چینی، که نزدیکان و رجال مملکتی روزهایی از سال را در با حضور در آشپرخانه سلطنتی، اقدام به پوست کندن بادمجان میکردند و آنها را میپختند و بعد آن ها را دور قاب ها یا سینی های غذا با ظرافت خاصی میچیدند، زمانی هم که شاه برای بازدید سر میزد، چنان با دقت این بادمجان ها را دور سینی های میچیدند که انگار میخواهند اتم بشکافند، این کار آنقدر دهن به دهن چرخید تا دیگر مردم کوچه و بازار هم ازین اصطلاح استفاده میکردند و هنوز هم بدون وقفه از آن استفاده میشود. الان هم هم بادمجان دور قاب چین ها زیاد هستند و هم افرادی که ازین کار لذت میبرند.برخی و نه همه وقتی مسولیتی به آنها سپرده میشود، علاقه به این دارد که یک عده دورش بچرخند برایش بادمجان دور قاب بچینند برایش گوسفند و گاو و شتر قربانی کنند و بعد هم تا حدی خود را موظف میداند از منافع این جمع حمایت کند حتی اگر قانون چیز دیگری باشد، حال اینکه قانون آش پای خاله است هم بحثی دیگر است. بالاخره وقت مجازات اینها و همه دور و بری هایشان میشود. همانطور که طی این سالها هم دیده ایم. حالا باز شاید همه مسیرشان به دادگاه نخورد ولی قانون کارما در همه جهان جاری است و بالاخره نتیجه کارشان را پس میدهند. کلا دوره قاجار پر ازین ضرب المثل های ماندگار بود. دیگری اش سبیل چرب کردن بود، البته قبل از دوره قاجار هم شاهان و بزرگان و حتی در بین مردم رایج بود که سبیل های خود را چرب میکردند طوری که رو به بالا حالت بگیرد. ثروتمندتر ها و شاهان که افراد خاصی را داشتند که سبیلشان را برایشان چرب کنند، مخصوصا مظفرالدین شاه که گفته میشود در سفرهای فرنگش هم سبیل چرب کنش را با خودش میبرد، اصولا وقتی سبیل فردی را خوب چرب میکردند، هر چه از او میخواستند اجابت میکرد برای همین سبیل چرب کننده اهتمام بسیاری در چرب کردن سبیل آن بزرگ میورزید. حالا هنوز هم ازین اصطلاح استفاده میکنیم، فقط الان ابزارش فرق کرده است وگرنه کار همان است. و البته زمان هرچه بگذرد هم این اصطلاحات کهنه نمیشود چون هنوز هم در واقعیت دارد خیلی از کارها با همین روش ها پیش میرود، فقط کشور ما هم نیست. تقریبا همه دنیا درگیر این موضوع است. همین الان برجام ما و جنگ روسیه و اکراین هم گرفتار این موضوعات شده است. مثلا طرف در آمریکا نشسته است انتظار دارد سبیلش چرب شود تا تکلیف جنگ روسیه و اکراین روشن شود یا مثلا طرف در اسراییل نشسته است باید برایشان بادمجان هایی دور قاب بچینند که راضی شود که برجام ما امضا شود. ولی خوب تیر خدا که صدا ندارد. گاهی هم بجای روغن و بادمجان برایشان موشک ارسال میشود. حال میتوانند موشک ها را دور قاب بچینند و کیفش را ببرند.